با ما در ارتباط باشید

021-88492331

پروتکل چیست ؟

استفاده از مطالب این صفحه ، تنها با قرار دادن عنوان و لینک مطلب فوق ، مجاز می باشد.

پروتکل چیست ؟

پروتکل مجموعه ای از قوانین و دستورالعمل ها است که به ماشین مبدا و مقصد اجازه برقراری ارتباط ، انتقال اطلاعات و خاتمه ارتباط ، بر روی بستر شبکه را می دهد. به بیان دیگر، یک پروتکل قالب و ترتیب پیام های مبادله شده بین مبدا و مقصد را تعریف می کند. همچنین پروتکل تعیین می کند که هر یک از طرفین ارتباط در قبال ارسال یا دریافت هر پیام ، چه واکنش از خود باید نشان دهند.

پروتکل در لغت به معنای  ” قرارداد ، تشریفات ، آداب و رسوم ، توافق ”  می باشد.

نقش پروتکل در کامپیوتر مثل نقش زبان برای انسان است . برای برقراری یک ارتباط موفقیت آمیز بین مبدا و مقصد، طرفین باید از یک پروتکل (زبان) یکسان استفاده کنند . جهت درک بهتر مفهوم پروتکل به مثال زیر که یک نمونه از پروتکل انسانی ( برقراری ارتباط بین دو انسان ) است دقت کنید.

پروتکل پرسش و پاسخ در کلاس درس :
در کلاس درس جهت انجام عمل پرسش و پاسخ بین استاد و دانشجو، باید از پروتکل پرسش و پاسخ استفاده کنیم . اگر استاد آغاز کننده پروتکل باشد یک پیام که حاوی عبارت ” کسی سئوال نداره ؟ ” به سمت دانشجویان ارسال می کند ولی اگر دانشجو آغازگر پروتکل باشد یک پیام که حاوی عبارت ” ببخشید استاد ! ” یا ” استاد می تونم سئوالی بپرسم ؟ ” به سمت استاد ارسال می کند .

سپس استاد در پاسخ پیام زیر را به دانشجو ارسال می کند : ” بفرمایید ” . روند فوق تا پایان کار ادامه پیدا می کند . بعد از اینکه دانشجو پاسخ پرسش خود را از استاد گرفت ، با ارسال پیامی با متن ” متشکرم” یا ” متوجه شدم ” یا .. ارتباط را خاتمه می دهد.

چند نوع پروتکل در بستر شبکه وجود دارد ؟

انواع مختلفی از پروتکل ها در شبکه لازم است تا اطمینان حاصل شود که کامپیوتر شما با هر نوع  سیستم عامل، سخت افزار و نرم افزاری که دارد، بتواند با یک کامپیوتر دیگر در مکانی دیگر از جهان ارتباط برقرار کرده و قادر به تبادل داده باشد . در دنیای شبکه تعداد بسیار زیادی پروتکل متفاوت وجود دارد ولی می توان از لحاظ عملکرد ، این پروتکل ها را دریکی از سه گروه اصلی زیر قرار داد :


1- پروتکل هایی که وظیفه برقراری ارتباط را بر عهده دارند . ( communication)
2- پروتکل هایی که وظیفه حفظ امنیت داده ها را بر عهده دارند . ( security )
3- پروتکل هایی که وظیفه مدیریت شبکه را بر عهده دارند . ( Network management )

برخی از پراستفاده ترین پروتکل های موجود عبارتند از  :

 

TCP – UDP – HTTP – HTTPS – DNS – DHCP – SMS – SNMP – FTP – SMTP – WIFI – ETHERNET – BLUETOOTH – POP – SSH – SSL – RIP – NETBIOS – PAP- ICMP – IPSEC – IP – TELNET – …

پروتکل های شبکه چگونه کار می کنند ؟

نحوه عملکرد پروتکل ها به این صورت است که فرآیندهای بزرگ را شکسته و به وظایف کوچک و خاص تقسیم بندی میکند . سپس هر یک از این وظایف توسط یک یا چند پروتکل انجام می گردد و در نهایت با همکاری همه پروتکل ها با یکدیگر فرآیند اصلی به صورت کامل انجام میگردد .

اصطلاح مجموعه پروتکل ( protocol suite ) به چه معناست ؟

به مجموعه ای از پروتکل ها که با یکدیگر همکاری داشته تا یک هدف یا فرآیند بزرگتر را انجام دهند ، مجموعه پروتکل می گویند. مجموعه‌های پروتکل شبکه بیشتر به صورت مجموعه های لایه بندی شده ، ساخته شده‌اند که با عنوان پشته پروتکل ( Protocol Stack ) شناخته می‌شوند.

در پشته پروتکل ، هر لایه دارای مجموعه وظایف مشخصی می باشد. مثلا پشته پروتکل اینترنت ( Internet Protocol Stack ) دارای 5 لایه بوده ( لایه Application  ، لایه Transport ، لایه Network ، لایه Data Link ، لایه Physical ) و هر لایه شامل پروتکل های متعددی است که جهت برقراری ارتباط با اینترنت ، با یکدیگر همکاری می کنند. برای درک بهتر به بخش سوالات متداول مراجعه فرمایید.

پروتکل ها توسط چه گروه یا سازمانی تعریف و منتشر می گردند؟

در پاسخ به این سئوال می توان گفت که سازمان های زیر مسئول تعریف و انتشار پروتکل ها در جهان می باشند :

The Institute of Electrical and Electronics Engineers (IEEE)
The Internet Engineering Task Force (IETF)
The International Organization for Standardization (ISO)
The International Telecommunications Union (ITU)
The World Wide Web Consortium (W3C)

سوالات متداول

به مجموعه ای با ساختار لایه ای ( لایه بندی شده / طبقه بندی شده ) که در هر لایه ، گروهی از پروتکل ها ( که مکمل یکدیگر هستند ) قرار گرفته باشند ، پشته پروتکل  ( Protocol Stack ) گفته می شود.

پشته پروتکل | protocol stackمدل 4 لایه TCP/IP

به بیان دیگر ، پشته پروتکل ، مجموعه ای از پروتکل ها می باشد که  پروتکل ها در این مجموعه برای ارائه خدمات ارتباطی با هم کار می کنند. هر پروتکل در پشته وظیفه خاصی را بر عهده دارد و با لایه بندی آنها می توانیم سیستم قوی تر و قابل اعتماد تری ایجاد کنیم.

معروف ترین پشته های پروتکل عبارتند از :

  •  پشته پروتکل اینترنت  ( Internet protocol stack )
  • مدل 7 لایه OSI
  • مدل 4 لایه TCP/IP

برای درک بهتر مطلب فوق ، به مقالات زیر مراجعه فرمایید :

منابع

1- Computer Networking A Top-Down Approach, Global Edition, 8th Edition-James Kurose, Keith Ross

2- https://en.wikipedia.org/wiki/Communication_protocol

3- https://www.comptia.org/content/guides/what-is-a-network-protocol

4-https://docs.oracle.com/cd/E19455-01/806-0916/6ja85398m/index.html

 لطفا هرگونه پیشنهاد، انتقاد و یا اصلاحیه خود را در رابطه با مطلب فوق، به آدرس ایمیل  info@mahampardaz.com  ارسال فرمایید.

کلمات کلیدی
کاربرد پروتکل ، پروتکل شبکه ، پروتکل چیست ، نقش پروتکل در شبکه
برچسب ها
استفاده از مطالب این صفحه ، تنها با قرار دادن عنوان و لینک مطلب فوق ، مجاز می باشد.
مقالات مرتبط
مزایا و معایب لایه بندی مدل های شبکه
یکی از راه حل های مناسب برای افزایش سرعت توسعه شبکه ، استفاده از معماری های شبکه لایه بندی شده می باشد زیرا …
توپولوژی شبکه
توپولوژی فیزیکی شبکه به نحوه اتصال فیزیکی عناصر شبکه به یکدیگر و توپولوژی منطقی به نحوه انتقال اطلاعات و داده ها بین عناصر شبکه از طریق بستر فیزیکی موجود اشاره می نماید.
مدل osi چیست | مدل 7 لایه osi
مدل OSI يا Open Systems Interconnection (مدل ارتباط سیستم های باز ) ، یك مدل مفهومی است که بدون در نظر گرفتن ساختار و فناوری داخلی تجهیزاتی که قصد برقراری ارتباط با یکدیگر را دارند …
data-center-s01
Data Center به گروه بزرگی از سرورها، زیرساخت‌های ارتباطی و امنیتی که برای ذخیره سازی، پردازش و توزیع مقادیرعظیمی از داده ها ( از راه دور) مورد استفاده قرار می گیرند، گفته میشود.
سینی متحرک دیتاشین
/5
0
تومان
ناموجود